Šta Je Elektrofiziološka Studija (EFS-EPS) I U Kojim Slučajevima Se Primjenjuje?

Elektrofiziološka studija (EFS-EPS) je intervencijski dijagnostički postupak koji se primjenjuje radi procjene električnog sistema srca. Ova metoda se koristi za utvrđivanje uzroka poremećaja srčanog ritma (aritmija) i procjenu stepena rizika. Posebno se preferira u slučajevima neobjašnjivih napada gubitka svijesti, lupanja srca i srčanog zastoja.

Šta je Elektrofiziološka Studija (EFS-EPS)?

Elektrofiziološka studija (EFS ili prema engleskoj skraćenici EPS) je intervencijska dijagnostička metoda koja se primjenjuje radi detaljnog ispitivanja električnog provodnog sistema srca. Da bi srce ispravno funkcionisalo, električni impulsi (podražaji) moraju se redovno prenositi. U slučaju nepravilnosti mogu nastati ozbiljni problemi poput aritmije (lupanja srca), gubitka svijesti ili iznenadnog zastoja srca. EFS se koristi za utvrđivanje uzroka ovih poremećaja.

EFS je, pored toga što je dijagnostičko sredstvo, u nekim slučajevima i olakšava prelazak na liječenje. Naprimjer, ukoliko se tokom EFS-a utvrdi neko abnormalno stanje, istovremeno se može izvesti i postupak ablacije. Zbog toga je ovaj postupak veoma važan i za dijagnozu i za planiranje liječenja. 

Zašto se Radi Elektrofiziološka Studija (EFS-EPS)?

Elektrofiziološka studija se, generalno, radi kako bi se postavila dijagnoza problema vezanih za srčani ritam i utvrdila odgovarajuća metoda liječenja. Poremećaji u električnom provodnom sistemu srca mogu izazvati ozbiljne zdravstvene probleme. U tom smislu, EFS pomaže u razumijevanju uzroka koji stoje u osnovi simptoma koji ugrožavaju život. Glavni razlozi za EFS su sljedeći:

• Istraživanje uzroka lupanja srca (aritmije): Utvrđuje se u kojem dijelu srca počinju ponavljajući ili naglo počinjući i završavajući napadi lupanja srca, kojoj vrsti aritmije pripadaju i koliki rizik nose.
• Istraživanje uzroka gubitka svijesti (sinkope): Vrši se otkrivanje poremećaja ritma koji mogu izazvati neobjašnjive gubitke svijesti.
• Procjena po život opasnih poremećaja ritma: Vrši se procjena ozbiljnih poremećaja ritma poput ventrikularne tahikardije, atrijalne tahikardije, Wolff-Parkinson-White sindroma koji se javljaju nakon srčanog udara ili srčane insuficijencije.
• Utvrđivanje potrebe za srčanim pejsmejkerom ili ICD-om (uređajem za defibrilaciju): U stanjima poput bradikardije (spor rad srca) utvrđuje se da li je potreban pejsmejker, odnosno kod pacijenata sa rizikom od iznenadne smrti utvrđuje se da li je potreban uređaj za defibrilaciju.
• Utvrđivanje pogodnosti za ablaciju: Tokom EFS-a se može utvrditi da li postoji potreba za ablacijom. Ukoliko pacijent ima ponavljajuće lupanje srca koje se ne može kontrolisati lijekovima, ablacija se može izvesti u istoj seansi. 

Kako se Izvodi Elektrofiziološka Studija (EFS-EPS)?

Elektrofiziološka studija se izvodi u angio jedinici. Prije postupka se uzima detaljna zdravstvena anamneza pacijenta, nakon čega se rade potrebne krvne pretrage i preliminarne procjene poput EKG-a. Pacijent obično treba biti natašte 6-8 sati. Ukoliko se koriste lijekovi za razrjeđivanje krvi, možda će ih biti potrebno prekinuti unaprijed.

Na dan postupka pacijent se smješta na poseban EFS krevet, a na dijelove poput ruke, grudi i noge postavljaju se EKG elektrode kojima se kontinuirano prati srčani ritam. Obično se daje sedativ (sedacija), ali pacijent je tokom postupka budan.

Postupak se obično izvodi ulaskom kroz veliku krvnu žilu u predjelu prepona (femoralnu venu). Tanki, specijalni kateteri se kroz krvni sud usmjeravaju do srca. Ovi kateteri se, uz pomoć fluoroskopije (rendgenskog snimanja), postavljaju na različite dijelove. Preko katetera se srcu daju električni podražaji. Ovaj postupak se naziva elektrofiziološko mapiranje. Ovim podražajima se svjesno izaziva lupanje srca; na taj način se utvrđuje izvor i vrsta aritmije. Ponekad se tokom postupka može izvesti i liječenje ablacijom. 

Nakon završetka postupka kateteri se vade i pacijent se ostavlja na odmoru. Pacijent se obično otpušta isti dan. Međutim, ukoliko je izvedena ablacija, može biti potrebno noćno posmatranje. Riječ je o veoma sigurnom postupku koji traje otprilike 1-2 sata.

U Kojim Slučajevima se Primjenjuje Elektrofiziološka Studija (EFS-EPS)?

EFS se ne koristi samo za dijagnostiku problema vezanih za električni sistem srca, već je istovremeno i vodič u određivanju kojem pacijentu je potrebna koja vrsta liječenja. Posebno je od vitalnog značaja za blagovremeno utvrđivanje poremećaja ritma koji mogu ugroziti život.

EFS se može primijeniti u sljedećim slučajevima:

• Gubici svijesti nepoznatog uzroka
• Često ponavljajuće lupanje srca
• Pacijenti koji su preživjeli zastoj srca/iznenadnu smrt
• Srčani pacijenti sa rizikom od aritmije
• Sumnja na Wolff-Parkinson-White (WPW) sindrom
• Procjena potrebe za srčanim pejsmejkerom
• Pacijenti koji su preživjeli moždani udar čiji uzrok nije utvrđen

Često Postavljana Pitanja o Elektrofiziološkoj Studiji (EFS-EPS)

Koja je Razlika Između EPS-a i Ablacije?

EPS je dijagnostička metoda koja se koristi za utvrđivanje lokacije i vrste poremećaja ritma. Ablacija je, s druge strane, postupak liječenja koji se izvodi radi uništavanja regije koja izaziva ovaj poremećaj ritma.

Šta je Elektrofiziološka Procjena?

Elektrofiziološka procjena je detaljna analiza električne aktivnosti srca.

Da li je Opasno „Curenje Struje“ u Srcu?

Stanje koje je u narodu poznato kao „curenje struje“ obično predstavlja postojanje dodatnih električnih puteva u srcu. Najpoznatiji primjer je Wolff-Parkinson-White (WPW) sindrom. Da li je opasno ili ne, može se razjasniti elektrofiziološkom studijom.

Šta Znače Elektrofiziološki Nalazi?

To su odgovori na pitanja poput vrste i lokacije poremećaja ritma dobijenog nakon EFS-a, da li postoji rizik od iznenadne smrti i da li je električno provođenje normalno.

Koliko Traje Elektrofiziologija?

Elektrofiziološka studija obično traje između 1 i 2 sata.