Uzroci I Liječenje Noćnog Učestalog Mokrenja (Nokturija)

Nokturija je stanje koje karakterizira potreba za mokrenjem jednom ili više puta tokom noćnog sna. Obično se javlja zbog starenja, prekomjernog unosa tečnosti, infekcija urinarnog trakta, dijabetesa, uvećanja prostate ili srčane insuficijencije, kao i drugih zdravstvenih problema koji su u osnovi ovog stanja. Učestala nokturija negativno utiče na kvalitet sna te može uzrokovati probleme kao što su umor tokom dana, poteškoće s koncentracijom i smanjenje kvaliteta života.

Šta je Noćno Učestalo Mokrenje (Nokturija)?

Nokturija je stanje u kojem se osoba budi iz sna radi mokrenja. Mokrenje tokom spavanja, prije spavanja ili češće mokrenje noću spada u nokturiju. Obično se javlja češće sa starenjem, ali se, ovisno o različitim uzrocima u osnovi, može javiti i u ranijoj životnoj dobi. Nokturiju ne treba mešati sa učestalim mokrenjem tokom dana. Nokturija je potreba za mokrenjem ili mokrenje više puta prije spavanja i prije jutarnjeg buđenja, a ne tokom dana. Redovno buđenje iz sna radi odlaska u toalet može dovesti do prekida sna, što u konačnici uzrokuje osjećaj umora tokom cijelog dana. 

Šta Uzrokuje Noćno Učestalo Mokrenje (Nokturiju)?

Noćno učestalo mokrenje (nokturija) može se javiti kod muškaraca i žena iz različitih razloga. Na primjer, kod muškaraca prostata, a kod žena spuštanje maternice uzrokovano porođajem mogu biti uzrok nokturije. Uzroci noćnog učestalog mokrenja (nokturije) su sljedeći:

• Konzumiranje velike količine tečnosti prije spavanja
• Korištenje diuretika (lijekova koji podstiču izlučivanje mokraće)
• Smanjenje kapaciteta mokraćne bešike (uzrokovano začepljenjem, infekcijom i sličnim faktorima)
• Navika

Osim toga, sljedeći zdravstveni problemi mogu uzrokovati noćno učestalo mokrenje (nokturiju):

• Dijabetes
• Visok krvni pritisak
• Poliurija (prekomjerno lučenje mokraće)
• Prolaps pelvičnih organa
• Benigna hiperplazija prostate ili začepljenje uzrokovano prostatom
• Apneja u snu ili drugi poremećaji spavanja
• Srčana oboljenja (kongestivna srčana insuficijencija i sl.)
• Porođaj, menopauza ili trudnoća
• Sindrom nemirnih nogu
• Edem
• Infekcije urinarnog trakta (privremeno)

Koji su Simptomi Noćnog Učestalog Mokrenja (Nokturije)?

Obično nije potrebno buditi se radi odlaska u toalet tokom spavanja, te je normalno spati 6-8 sati noću bez potrebe za mokrenjem. Kod osoba koje imaju problem noćnog učestalog mokrenja (nokturije) javlja se buđenje iz sna radi mokrenja. Simptomi noćnog učestalog mokrenja (nokturije) mogu uključivati jedan ili više od sljedećih:

• Buđenje 2 ili više puta tokom noći radi mokrenja
• Povećanje volumena mokraće u slučaju poliurije (prekomjernog lučenja mokraće)
• Osjećaj umora i pospanosti tokom dana
• Naglo javljanje osjećaja jake potrebe za mokrenjem

Koje su Komplikacije Noćnog Učestalog Mokrenja (Nokturije)?

Noćno učestalo mokrenje (nokturija) može se javiti zbog različitih zdravstvenih problema u osnovi. Na primjer, nokturija se može razviti zbog faktora kao što su benigna hiperplazija prostate, dijabetes, korištenje diuretika i sl., te se u tom slučaju treba procijeniti zajedno sa drugim mogućim komplikacijama. Jedina direktna komplikacija koju uzrokuje noćno učestalo mokrenje je nesanica. Poremećaj ritma spavanja, nesanica i osjećaj pospanosti tokom cijelog dana predstavljaju komplikaciju nokturije.

Kako se Dijagnostikuje Noćno Učestalo Mokrenje (Nokturija)?

Dijagnoza noćnog učestalog mokrenja (nokturije) postavlja se na osnovu odgovora datih na pitanja specijalističkog liječnika. Za dijagnozu nokturije liječnik može postaviti sljedeća pitanja:

• Koliko puta noću dolazi do mokrenja?
• Da li se svake noći budite radi mokrenja?
• Je li količina mokraće svaki put velika?
• Kada se prvi put javilo buđenje iz sna radi mokrenja?
• Koliko tečnosti se konzumira nakon večere?
• Jesu li se u posljednje vrijeme promijenile navike ishrane, konzumacije kofeina i alkohola?
• Koji lijekovi se koriste?

Za dijagnozu noćnog učestalog mokrenja (nokturije) može biti potrebno vođenje dnevnika mokrenja tokom cijelog dana i noći, kao i analiza urina, analiza krvi, a po potrebi i ultrazvuk mokraćne bešike ili pelvični ultrazvuk.

Kako se Liječi Noćno Učestalo Mokrenje (Nokturija)?

Liječenje noćnog učestalog mokrenja (nokturije) treba započeti liječenjem uzroka koji je u osnovi ovog stanja. Na primjer, za nokturiju uzrokovanu apnejom u snu, prvo treba liječiti apneju u snu. Bez obzira na zdravstveni problem koji je u osnovi, za liječenje nokturije mogu se primijeniti sljedeće promjene životnog stila:

• Smanjenje unosa tečnosti i kofeina nakon večere (poslije 18:00 sati)
• Uzimanje diuretika ujutro ili najmanje 6 sati prije spavanja
• Kratak dnevni odmor poslije podne (doprinosi izlučivanju mokraće tokom dana)
• Držanje nogu podignutim tokom dana (sprječava edem)
• Kegel vježbe radi jačanja mišića dna karlice

Također se mogu preporučiti lijekovi koji smanjuju simptome hiperaktivne mokraćne bešike.

Može li se Spriječiti Noćno Učestalo Mokrenje (Nokturija)?

Noćno učestalo mokrenje (nokturija) ne može se u potpunosti spriječiti, ali kada se uzrok u osnovi otkloni, nokturija također prestaje. Bolesti koje uzrokuju nokturiju, kao što su dijabetes, srčana insuficijencija, benigna hiperplazija prostate i apneja u snu, treba drzati pod kontrolom. Za nokturiju uzrokovanu menopauzom, trudnoćom ili spuštanjem maternice, mjere se mogu poduzeti smanjenjem unosa tečnosti navečer.

Često Postavljana Pitanja o Noćnom Učestalom Mokrenju (Nokturiji)

Šta Može Biti Znak Nokturije?

Nokturija može biti znak bolesti kao što su benigna hiperplazija prostate, spuštanje maternice, dijabetes, visok krvni pritisak, kongestivna srčana insuficijencija, apneja u snu ili poliurija (prekomjerno lučenje mokraće).

Nedostatak Kojeg Vitamina Uzrokuje Učestalo Mokrenje?

Ne može se tvrditi da je nedostatak vitamina direktan uzrok noćnog učestalog mokrenja (nokturije), ali nedostatak vitamina D može doprinijeti problemu hiperaktivne mokraćne bešike, nedostatak vitamina B12 može poremetiti kontrolu mokraćne bešike jer utiče na nervni sistem, a prekomjerno uzimanje određenih vitaminskih dodataka može povećati potrebu za mokrenjem.

Kojem Odjeljenju se Treba Obratiti za Nokturiju?

Za noćno učestalo mokrenje (nokturiju) treba se obratiti Odjeljenju za urologiju. Ako je uzrok nokturije neka druga bolest, urolog može uputiti pacijenta na odgovarajuće odjeljenje.