Šta Je Ultrazvuk, Kako Se Radi? U Kojim Bolestima Se Koristi Ultrazvuk?

Ultrazvuk (ultrasonografija) je sigurna tehnologija koja korištenjem zvučnih talasa visoke frekvencije omogućava trenutni prikaz unutrašnjih struktura tijela, organa i protoka krvi. Zahvaljujući tome što ne sadrži zračenje i ne oštećuje živa tkiva, ubraja se u dijagnostičke metode koje se najčešće prvo koriste u mnogim oblastima, od praćenja trudnoće do dijagnostike bolesti unutrašnjih organa.

Šta je Ultrazvuk?

Ultrasonografija je metoda snimanja koja se zasniva na principu da zvučni talasi frekvencije koju ljudsko uho ne može čuti, koristeći razliku u gustini između tkiva, stvaraju sliku. Ova tehnika snimanja funkcioniše na principu da se uređaj koji se zove proba (transduser) prislanja na kožu, a zvučni talasi koji se odbijaju od tkiva pretvaraju u sliku putem računara.

Koje su Vrste Ultrazvuka? 

Ultrazvuk, kao jedna od osnovnih dijagnostičkih metoda moderne medicine zbog visoke rezolucije, bezbolne primjene i brzog rezultata, ima različite vrste koje se razlikuju prema pregledanom području i potrebi. Vrste ultrazvuka su sljedeće:

• Abdominalni (Trbušni) Ultrazvuk: Omogućava pregled unutrašnjih organa u trbušnoj regiji kao što su jetra, žučna kesa, bubrezi, slezena i pankreas.
• Dopler Ultrazvuk: Koristi obojene zvučne talase za procjenu smjera i brzine protoka krvi u krvnim sudovima, kao i eventualnih začepljenja.
• Opstetrički (Trudnički) Ultrazvuk: Primjenjuje se radi praćenja razvoja bebe u majčinoj utrobi, položaja placente i količine amnionske tečnosti.
• Transvaginalni i Transrektalni Ultrazvuk: Izvodi se pomoću unutrašnjih proba radi detaljnijeg i preciznijeg pregleda pelvičnih organa i prostate.
• Ultrazvuk Grudi: Koristi se kao dijagnostička metoda koja upotpunjuje mamografiju u otkrivanju masa, cista i strukturnih promjena u tkivu grudi.
• Ehokardiografija (EHO): Posebno ultrasonografsko ispitivanje kojim se pomoću zvučnih talasa pregledaju srčani zalisci, pokreti zidova srca i protok krvi unutar srca.

Kako se Radi Ultrazvuk?

Snimanje ultrazvukom je izuzetno komforan, bezbolan i kratkotrajan postupak za pacijenta. Trajanje procedure obično varira između 15 i 30 minuta, u zavisnosti od obima pregledanog područja. Pacijent se postavlja na pregledni sto tako da anatomsko područje koje se pregleda bude otkriveno. Zatim se na dotično područje nanosi gel koji omogućava prenos zvučnih talasa i uklanja vazdušne šupljine.

Ljekar pomiče ultrazvučnu probu preko kože blagim pritiskom i prati trenutne slike na ekranu. Nakon što sistem zabilježi potrebne uglove i mjerenja, pacijent se odmah može vratiti svojim svakodnevnim aktivnostima. Kako organi i tkiva različite gustine odbijaju zvučne talase u različitim omjerima, na ekranu računara se dobija detaljna anatomska mapa u crnim, bijelim i sivim tonovima. 

U Kojim Bolestima se Koristi Ultrazvuk? 

Ultrasonografija ima široku primjenu u procjeni mekih tkiva i struktura koje sadrže tečnost u tijelu. Koristi se u dijagnostici mnogih patoloških stanja, od infekcija unutrašnjih organa do otkrivanja masa. Glavne bolesti kod kojih se koristi ultrazvučni pregled su:

• Otkrivanje masne jetre, ciroze, cista i tumora
• Žučni kamenci, žučni sediment i upale žučne kese (holecistitis)
• Bubrežni kamenci, ciste i začepljenja mokraćnih puteva
• Apendicitis, pankreatitis i nakupljanje tečnosti u trbušnoj šupljini (ascit)
• Praćenje nodula štitne žlijezde i guše
• Bolesti krvnih sudova kao duboka venska tromboza (DVT) i varikozne vene
• Praćenje trudnoće i otkrivanje anomalija u razvoju fetusa
• Povećanje tečnosti u zglobovima, rupture tetiva i povrede mišića

Postoje li Ograničenja Ultrazvuka? 

Kao i svaka metoda snimanja, i ultrazvuk ima određena ograničenja. U sljedećim slučajevima može biti potrebna dodatna dijagnostika:

• Crijeva puna gasova mogu smanjiti kvalitet slike.
• Kod osoba sa gojaznošću jasnost slike može biti smanjena.
• Strukture koje se nalaze iza kosti ne mogu se procijeniti.
• Delovi plućnog tkiva koji sadrže vazduh se ne mogu dovoljno prikazati.

Kada se Dobija Rezultat Ultrazvuka? 

Ultrazvučne slike se dobijaju trenutno tokom samog pregleda. Međutim, procjena i izvještaj o pregledu mogu varirati u zavisnosti od obima pregleda i organizacije zdravstvene ustanove. U mnogim centrima rezultat se priprema isti dan ili u toku nekoliko sati, dok u nekim slučajevima kompletiranje izvještaja može potrajati do sljedećeg dana. U hitnim slučajevima, preliminarna procjena se brzo dostavlja nadležnom ljekaru. 

Koliko Košta Snimanje Ultrazvukom?

Cijene ultrazvučnog pregleda variraju u zavisnosti od pregledanog područja, korištene ultrazvučne tehnologije (obojeni Dopler, 3D/4D snimanje itd.), stručnosti ljekara koji izvodi pregled i ugovora sa zdravstvenim osiguranjem. Obim radiološkog pregleda i detalji primjene takođe oblikuju strukturu troškova. Za trenutne cijene možete popuniti formular za informacije. 

Često Postavljana Pitanja o Ultrazvuku

Da li Ultrazvuk Sadrži Zračenje?

Ne. Ultrazvuk funkcioniše pomoću zvučnih talasa i ne sadrži jonizujuće zračenje. Zahvaljujući ovoj osobini, može se sigurno koristiti kod trudnica, djece i, kada je potrebno, kod ponovljenih kontrola.

Da li se Ultrazvukom Dijagnostikuje Rak?

Ultrazvuk sam po sebi ne omogućava definitivnu dijagnozu raka. Međutim, važan je za otkrivanje sumnjivih masa, procjenu njihovih karakteristika i, kada je potrebno, usmjeravanje biopsije.

Koliko Traje Ultrazvuk?

Iako varira u zavisnosti od pregledanog područja, ultrazvučni pregled se obično završava između 10 i 30 minuta.

Može li se Ultrazvuk Uraditi Direktno bez Pregleda?

Kako je ultrazvuk medicinsko dijagnostičko sredstvo, prvo je obavezno da ljekar odgovarajuće specijalnosti izvrši pregled i zatraži snimanje.

Da li Zdravstveno Osiguranje Pokriva Troškove Ultrazvuka?

Zavod za zdravstveno osiguranje, u okviru propisa, pokriva troškove ultrazvučnih pregleda koje je specijalista ljekar procijenio kao medicinski potrebne i zatražio. U privatnim bolnicama koje imaju ugovor sa osiguranjem, naplaćuje se zakonski propisana razlika u cijeni.

Da li je Obavezno Piti Vodu Prije Ultrazvuka?

Samo kod pregleda pelvične regije, kao što su mokraćna bešika, materica i jajnici, potrebno je piti vodu i imati punu bešiku radi jasnijeg prikaza.

Šteti li Ultrazvuk Bebi u Trudnoći?

Ultrasonografija koja funkcioniše pomoću zvučnih talasa nema dokazan negativan efekat ni na buduću majku ni na bebu u razvoju.

Koja je Razlika između Ultrazvuka i Tomografije?

Ultrazvuk funkcioniše pomoću zvučnih talasa i ne sadrži zračenje; tomografija, s druge strane, koristi rendgenske zrake i pruža detaljnije presječne slike, ali sadrži jonizujuće zračenje. Koja metoda je odgovarajuća određuje ljekar prema tegobama pacijenta i području koje se želi pregledati.